Beheerjaar 2020: hoe staan we ervoor?

Beheerjaar 2020: hoe staan we ervoor?

Het weidevogelseizoen nadert zijn eind, verschillende kuikens zijn vliegvlug en meerdere oudervogels zijn alweer vertrokken. Enkele vogels zijn nog bezig met vervolglegsels, dus hopelijk komen er nog wat vliegvlugge kuikens bij. De resultaten worden nog geanalyseerd, maar verschillende zaken vielen dit weidevogelseizoen op.

Allereest waren de weersomstandigheden opnieuw bijzonder. Het natte voorjaar maakte het voor agrariërs lastig het land op te gaan, voor de terugkerende vogels betekende het water dat voedsel makkelijk beschikbaar was. De daaropvolgende droogte maakt het de vogels wel lastig. De harde bodem maakt het moeilijk om in de bodem naar voedsel te zoeken. Voor volwassen vogels was het lastig om voldoende op te vetten voor het broedseizoen en om voldoende in conditie te blijven tijdens het broeden. Ook zorgt de droogte ervoor dat er minder insecten aanwezig zijn voor de jonge vogels. Dit geldt bijvoorbeeld voor de kievitjongen die afhankelijk zijn van natte, slikachtige plekken waar ze voedsel vinden. Zowel voor de oudervogels als voor de kuikens was de droogte dus een groot knelpunt.

Dit jaar maakte dan ook opnieuw duidelijk dat water (plasdras, hoog waterpeil) enorm belangrijk is voor weidevogels. Nabij plasdrassen en andere locaties waar het waterpeil verhoogd is, concentreerden zich vele broedparen met hun jongen. Hier was voldoende en goed bereikbaar voedsel aanwezig. Zeker op die plekken zijn verschillende kuikens vliegvlug geworden.

Predatie lijkt dit jaar behoorlijk toegenomen ten opzichte van afgelopen jaren. In 2019 waren er veel muizen, waardoor er voldoende voedsel was voor roofdieren. Mogelijk hebben ze zich het afgelopen jaar dan ook goed voortgeplant. Inmiddels is de muizenstand in veel gebieden veel lager, maar zijn er wel veel rovers die voedsel nodig hebben. Eieren en kuikens vormen dan een goed alternatief.

Het Collectief is zich erg bewust van predatie. Predatiebestrijding staat dan ook continu op de agenda, zowel op juridisch gebied als op ecologisch gebied. Dit najaar gaat het Collectief bijvoorbeeld in gesprek met de verschillende WBE’s om samen te kijken waar en hoe de bestrijding van de vos verbeterd kan worden. Daarnaast proberen we het zo moeilijk mogelijk te maken voor predatoren door het leefgebied van de vogels te verbeteren. Zo vergroten we de openheid door bomen weg te halen, verhogen we waterpeilen als barrière en sluiten we extra hectares kruidenrijk grasland en grasland met rustperiode af voor meer dekking en voedsel.

In het Staphorsterveld zijn veel wulpennesten met succes uitgerasterd tegen predatie: het eerste beeld is dat het uitkomstsucces verdubbelt op deze manier! Ook het uitrasteren van plasdrassen lijkt op verschillende locaties goed gewerkt te hebben ter voorkoming van predatie. De resultaten van het uitrasteren gaan we nader onderzoeken.

Tot slot zien we dit jaar wederom een toename van last minute beheer, waarbij deelnemers kuikenvelden hebben gespaard en waarbij beheer verlengd is. Dit gebeurt altijd ten behoeve van de aanwezige weidevogelgezinnen. Bij last minute beheer werken vaak deelnemers, vrijwilligers en de veldcoördinatoren samen om dit te realiseren. We kunnen dan ook spreken van een gezamenlijk succes!